Monday, Jul 28th

Last update08:56:59 AM GMT

Norymberga, czyli procesy hitlerowskich katów

alt14 kwietnia 1949 roku zakończyły się procesy norymberskie. W ich wyniku, osądzono i skazano na kary śmierci, bądź dożywotniego więzienia, 21 hitlerowskich dygnitarzy, którzy dopuścili się zbrodni ludobójstwa.

Po wejściu wojsk alianckich na tereny III Rzeszy, rozpoczęło się wielkie polowanie na ludzi. W szczytowym momencie tej akcji, poszukiwano blisko sześciu milionów Niemców! Wśród nich, na liście widniały także takie znaczące nazwiska, jak Bormann, Goebbles, czy Himmler. Ci, których udało się schwytać - mowa tu o hitlerowskiej wierchuszce -  przed tym, jak znaleźli się w Norymberdze, trafili do Bad Mondorf w Luksemburgu.
Jednak zanim doszło do procesu, pomiędzy koalicjantami rozgorzał spór - chodziło o to, czy jest w ogóle sens taki proces wszczynać. Rosjanie uważali na przykład, że dowody winy aresztowanych hitlerowców są bezsporne, więc procesy nie są potrzebne, żeby wydać wyroki. Pozostali alianci byli przeciwnego zdania. Na miejsce procesu początkowo chciano wybrać Londyn, Berlin lub symboliczne Monachium. Amerykański zastępca gubernatora wojskowego strefy amerykańskiej, Lucius D. Clay zaproponował Norymbergę z tamtejszym Pałacem Sprawiedliwości. Po wahaniach, alianci zgodzili się z pomysłem Amerykanów pod warunkiem, że stałą siedzibą sądu będzie Berlin, a w Norymberdze będzie miał miejsce tylko pierwszy proces. Przede wszystkim założono, że proces norymberski nie będzie sprawą przeciwko narodowi niemieckiemu, bo nie wszyscy Niemcy byli winni - od 1933 roku, w obozach koncentracyjnych,  SS-mani znęcali się i torturowali swoich rodaków, z tym, że o odmiennych poglądach politycznych. Tak więc uzgodniono, że oskarżonych będzie się sądzić tylko za te czyny, które oni sami popełnili i które można im udowodnić.

Pierwszy do niewoli dostał się Rudolf Hess. Nastąpiło to jeszcze w 1941 roku. Początkowo podejrzewano, iż cierpi on na pewne zaburzenia psychiczne, łącznie ze schizofrenią, ale w końcu jednak uznano go za jeńca wojennego i osadzono w Tower.
Prześladowany jeszcze za życia Hitlera, Hans von Papen udał się do posiadłości swojego zięcia, barona von Stockhausena. Tam 10 kwietnia 1945 roku, pojawili się Amerykanie. Von Papen sądził, że przyniosą mu oni wyzwolenie. W końcu był, co prawda wysokiej rangi urzędnikiem, tylko nie wojskowym. Mimo to został aresztowany.
Hans Fritzsche widząc, co dzieje się w Berlinie, szczególnie jak ginie ludność cywilna, decyduje się na samodzielne pertraktacje pokojowe z marszałkiem Żukowem. Dnia 2 maja 1945 roku, dostaje się nawet do willi, gdzie stacjonuje dowództwo radzieckie. Tam jednak jego propozycja nie zostaje poważnie przyjęta. Wykorzystano go jednak do identyfikacji zwłok doktora Goebblesa, jego żony i dzieci. Później trafił przez Moskwę i Łubiankę do Norymbergi.
Wilhelm Frick według meldunku został aresztowany  4 maja 1945 roku przez amerykańską 7. armię w okolicach Monachium. Tego samego dnia, w ręce aliantów trafia inna „ważna szycha” - Hjlamar Schacht. Dla niego niewola aliancka to prawdziwe wybawienie. Od zamachu na Hitlera w lipcu 1944 roku, przebył długą drogę przez obóz w Ravensbrücku, więzienie berlińskie i obóz zagłady Flossenbürg. Kiedy wojska amerykańskie wkroczyły do tego ostatniego, aby wyswobodzić więźniów, okazało się, że natrafili na wiele ważnych osobistości. Schacht, chociaż już lepiej traktowany, zmienił tylko obóz.
6 maja następuje ujęcie Hansa Franka, zwanego „katem Polaków”. Próbował on popełnić samobójstwo, ale został odratowany. W tym samym czasie, do niewoli francuskiej dostał się przebywający w tamtejszej strefie okupacyjnej Constantin von Neurath. Dzień później, aresztowano Arthura Seyssa Inquarta. Zatrzymali go Kanadyjczycy, gdy na pokładzie ścigacza zamierzał uciec z Rzeszy do Holandii.
Dnia 9 maja 1945 roku, w ręce aliantów dostał się jeden z najważniejszych ludzi w państwie Hitlera - Hermann Goering. Marszałek myślał, że zdoła przeprowadzić pomyślne dla siebie pertraktacje, gdy podda się dobrowolnie. Aby uniknąć wykonania na nim kary śmierci przez SS-manów (zarządził ją sam Hitler, aby po jego śmierci Goering nie objął rządów w Rzeszy), przyjechał na spotkanie z oficerem amerykańskim, który przewiózł go następnie do sztabu dywizji. Dopiero po pewnym czasie marszałek Rzeszy zdał sobie sprawę, że to już koniec.
11 maja w Berlinie, udaje się aresztować Walthera Funka ministra gospodarki III Rzeszy. Po podpisaniu kapitulacji w niemieckiej stolicy, feldmarszałek Wilhelm Keitel, przedostał się do Flensburga - posiadłości, gdzie rezydował rząd Doenitza, który przejął rządy w państwie po śmierci Führera. Tam, 13 maja, został pojmany.
Dwa dni później, w Austrii żołnierze amerykańscy pojmują szefa RSHA, Ernsta Kaltenbrunnera.
Inna ważna osobistość III Rzeszy praktycznie uniknęłaby zatrzymania, gdyby nie zbyt wolno myślący skarbnik NSDAP. Po schwytaniu 16 maja 1945 roku, Robert Ley przez dłuższy czas utrzymywał, że jest doktorem Ernstem Distelmeyerem. Był bardzo przekonywujący, miał odpowiednie papiery. Jednak żołnierze amerykańscy nie dali mu wiary. Przyprowadzili do niego 80-letniego skarbnika NSDAP, który wydał go, pytając na wstępie: „Panie doktorze Ley, co pan tu robi?”.  Ley sam sobie wymierzył sprawiedliwość - powiesił się w swojej celi na pętli wykonanej z porwanego na pasy koca.
Ideolog nazistów, Alfred Rosenberg, trafił w ręce aliantów bardzo łatwo. Otóż, będąc pijanym, zwichnął sobie nogę w kostce i udał się do szpitala wojskowego, gdzie 19 maja budynek otoczyły wojska brytyjskie. Co prawda poszukiwali oni Himmlera, ale Rosenberg był dobrym „łupem zastępczym”.
Dnia 21 maja, aresztu nie udaje się uniknąć szefowi największego koncernu zbrojeniowego, Gustavowi Kruppie von Bohlen und Halbachowi. Wobec schorowanego starca zastosowano jedynie areszt domowy. Później zdecydowano o odroczeniu jego sprawy ze względu na stan zdrowia. Krupp nie zasiadł nigdy na ławie oskarżonych w Norymberdze. Jakoś w tym samym czasie aresztowano również Fritza Sauckela.
Koniec ostatniego rządu III Rzeszy nadszedł 23 maja 1945 roku. Do jego posiadłości we Flensburgu wdarli się żołnierze alianccy. Pierwsze, co rozkazali zdumionym ministrom było... opuszczenie spodni! W bieliźnie lub piżamie, mężczyzn popędzono na ulicę. Dotarto także do służbowego pomieszczenia Alberta Speera, który poddał się Brytyjczykom bez oporów. Dla Karla Doenitza, Alfreda Jodla i wspomnianego Speera to był już koniec. Czekała ich tylko Norymberga i wyrok.
Tego samego dnia udaje się schwytać także gauleitera Frankonii, Juliusa Streichera, praktycznie przez przypadek. Urzeczony krajobrazem górskim, amerykański major Blitt, postanowił spróbować prawdziwego wiejskiego mleka. Przy okazji spotkał starca, który do złudzenia przypominał mu Streichera, jednak nawet nie przypuszczał, że znalazł nazistę we własnej osobie. Podzielił się ze starcem swoimi spostrzeżeniami, a ten, nie rozumiejąc żartu, praktycznie wyznał, kim jest.
Baldur von Schirach zgłosił się do aliantów sam, 5 czerwca. Do tej pory świetnie ukrywający się w Austrii Schirach postanowił rzucić swoją posadę tłumacza i poddać się dobrowolnie. Otóż, na wiadomość, że aresztują przywódców Hitlerjugend, którego był niegdyś dowódcą, postanowił wziąć odpowiedzialność za swoją organizację. Pech chciał, że Schirach błędnie myślał, iż Axmann, obecny reichsjugendführer, nie żyje.
14 czerwca udało się dopaść kolejnego byłego ministra Hitlera - Joachima von Ribbentropa. Jego zbytnia pewność siebie spowodowała, że został wydany przez syna pewnego handlarza win z Hamburga. Ribbentropa  zastano w łóżku, śpiącego kamiennym snem, którego nie zakłóciło nawet walenie i krzyki żołnierzy.
Ostatnim pojmanym był wielki admirał Erich Raeder. Znaleziono go w jego własnym mieszkaniu 23 czerwca 1945 roku w Berlinie-Babelsbergu.
Tak więc na ławie oskarżonych zasiadło 21 katów. Każdemu przysługiwało prawo do adwokata. Głównym oskarżycielem w procesie norymberskim był Amerykanin Robert Houghwout Jackson. Ze Stanów Zjednoczonych przybyli także: Robert M.W. Kempner, Telford Taylor, Thomas J. Dodd, John Harlan Amen. Z Wielkiej Brytanii - Sir Hartley Shawcross i Sir David Maxwell-Fyfe. ZSRR reprezentował Roman Rudenko, a Francję oprócz głównego oskarżyciela Charlesa Dubosta, jeszcze François de Menthon i Edgar Faure.
Na ławie sędziowskiej zasiedli:
- z ramienia ZSRR - generał major Iola T. Nikitczenko i jego zastępca podpłk Aleksander F. Wołczkow,
- z Wielkiej Brytanii - przewodniczący Sir Geoffrey Lawrence i jego zastępca Sir Norman Birkett,
- ze Stanów Zjednoczonych - Francis Biddle i jego zastępca John J. Parker,
- z Francji - Henri Donnedieu de Vabres i jego zastępca Robert Falco.
Proces w Norymberdze rozpoczął się 20 listopada 1945 roku w Pałacu Sprawiedliwości. Trwał 218 dni roboczych. Śledziło go 250 dziennikarzy, w tym tylko pięciu z Niemiec. Każde wypowiedziane słowo tłumaczone było na język niemiecki, rosyjski, francuski i angielski. Rozprawa dotyczyła wszystkich przestępstw, jakie zostały popełnione po dojściu Adolfa Hitlera do władzy. Akt oskarżenia miał cztery zasadnicze punkty: uczestniczenie w spisku celem dokonania zbrodni, zbrodnie przeciwko pokojowi, zbrodnie wojenne i zbrodnie przeciwko ludzkości. (C.Z.)

fot. Wikipedia - Hans Frank

Joomla Templates and Joomla Extensions by ZooTemplate.Com